Interreg

Interreg Programları: Türkiye İçin 2028-2034 Dönemine 5 Hazırlık Adımı

Interreg programları, Avrupa Birliği’nin sınır ötesi ve ulusötesi işbirliğini destekleyen en köklü fon kaynaklarından biridir. Türkiye bu programların üçünde yer alıyor: Interreg NEXT Karadeniz Havzası, Interreg NEXT Akdeniz (NEXT MED) ve Interreg IPA Bulgaristan-Türkiye. Belediyeler, üniversiteler, KOBİ’ler ve sivil toplum kuruluşları bu programlar sayesinde komşu ülkelerdeki kurumlarla ortak projeler yürütebiliyor.

2021-2027 döneminin çağrıları büyük ölçüde tamamlandı ve 2028-2034 dönemi için hazırlıklar başladı. Bu yazıda Türkiye’nin katıldığı Interreg programlarının güncel durumunu, kapanan çağrılardan çıkan dersleri ve yeni döneme nasıl hazırlanılacağını özetliyoruz. Diğer fon duyuruları için Duyurular sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Interreg programları Türkiye takvimi

Interreg Nedir?

Interreg, AB uyum politikasının “Avrupa Bölgesel İşbirliği” hedefi altında yürütülen programlar ailesidir. Komşu bölgelerin ortak sorunlarını birlikte çözmesini amaçlar. Çevre koruma, turizm, ekonomik kalkınma, iklim değişikliğine uyum ve kurumsal kapasite en yaygın konulardır.

Interreg programları üç ana türde yürütülür. Sınır ötesi (A tipi) programlar komşu sınır bölgelerini, ulusötesi (B tipi) programlar Karadeniz veya Akdeniz gibi daha geniş havzaları, bölgelerarası (C tipi) programlar ise tüm Avrupa’daki bölgeleri kapsar. Türkiye, A ve B tipi programlarda yer alıyor.

Türkiye’nin Katıldığı Interreg Programları

Program Türkiye’deki uygun bölge Güncel durum
Interreg NEXT Karadeniz Havzası Karadeniz kıyısındaki bölgeler İki çağrı tamamlandı (2023 ve 2024)
Interreg NEXT MED Ege ve Akdeniz kıyısındaki iller Üçüncü ve son çağrı 29 Ekim 2026’da kapandı
Interreg IPA Bulgaristan-Türkiye Edirne ve Kırklareli 2028-2034 dönemi istişareleri sürüyor

Türkiye’de bu programların ulusal otoritesi Dışişleri Bakanlığı AB Başkanlığı’dır. Çağrı duyuruları ve bilgilendirme toplantıları cbc.ab.gov.tr adresinden takip edilebilir.

Interreg NEXT Karadeniz Havzası

Program, Karadeniz havzasındaki bölgelerde sürdürülebilir büyüme ve ortak çevre koruma yoluyla vatandaşların refahını artırmayı hedefliyor. keep.eu verilerine göre programın teknik destek dahil toplam bütçesi yaklaşık 94,5 milyon avro. Bulgaristan, Gürcistan, Yunanistan, Moldova, Romanya, Türkiye ve Ukrayna programa katılıyor.

Programın ilk çağrısı 4 Temmuz 2023’te, ikinci çağrısı 28 Haziran 2024’te kapandı. İlk çağrının bütçesi yaklaşık 32,5 milyon avroydu. Desteklenen projeler arasında Karadeniz’de sürdürülebilir balıkçılık ve çevre dostu su ürünleri yetiştiriciliğine yönelik TIMMOD-NEXT, biyoçeşitlilik ve çevre eğitimine odaklanan All4Nature ile doğa temelli çözümler ve suya dayanıklı şehirler üzerine çalışan Blue&Green Resilience yer alıyor.

Bu program, Karadeniz kıyısındaki belediyeler ve üniversiteler için özellikle önemli. Önceki dönemlerde (ENPI ve ENI) sekiz ülkede toplam 119 proje desteklenmişti. Bu da Karadeniz işbirliğinin uzun soluklu bir gelenek olduğunu gösteriyor.

Interreg NEXT MED (Akdeniz)

Interreg NEXT MED, 263 milyon avroluk bütçesiyle Akdeniz havzasında akıllı, sürdürülebilir ve adil kalkınmayı destekliyor. Programın 8,2 milyon avroluk üçüncü ve son çağrısı sürdürülebilir turizm alanındaki “kapitalizasyon” projelerine ayrılmıştı. Çağrı 29 Ekim 2026’da kapandı ve 128 proje önerisi sunuldu.

Programın yeşil dönüşüm odaklı ikinci çağrısında ise 79 öneri değerlendirmenin ikinci aşamasına geçti. Bu öneriler 15 ülkeden 528 ortak kuruluşu kapsıyor ve toplam 181 milyon avro AB katkısı talep ediyor. Bu rakamlar, Akdeniz çağrılarında rekabetin ne kadar yüksek olduğunu gösteriyor.

Interreg IPA Bulgaristan-Türkiye

Sınır ötesi program Türkiye’de Edirne ve Kırklareli’yi, Bulgaristan’da Burgaz, Yambol ve Hasköy bölgelerini kapsıyor. Ortak Teknik Sekreterlik ofisi Edirne’de bulunuyor. Program kapsamında turizm, altyapı, ekonomik kalkınma ve çevre korumaya toplam 19,6 milyon avro yatırım yapılıyor.

Programın “Çevre Dostu Sınır Ötesi İşbirliği” çağrısında Edirne ve Kırklareli’de faaliyet gösteren 21 KOBİ, Bulgar ortaklarıyla ortak proje yürütmek üzere destek aldı. Ayrıca orman yangınlarının önlenmesine yönelik stratejik bir proje için sınırlı katılımlı bir çağrı açıldı.

2028-2034 Döneminde Interreg Programları

Yeni dönem için hazırlıklar başladı. Bulgaristan-Türkiye programının 2028-2034 dönemine yönelik ilk bölgesel istişare toplantısı 26 Mart 2026’da Burgaz’da yapıldı. İstişare süreci Türkiye’de de sürüyor ve paydaşlardan proje fikirleri toplanıyor.

Yeni dönemde Interreg programları; iklim uyumu, yeşil dönüşüm, dijitalleşme ve sınır bölgelerinde kamu hizmetlerine erişim gibi konulara ağırlık verecek. Yeni programların öncelikleri şimdi belirlendiği için istişarelere katılan kurumlar, kendi ihtiyaçlarını programlara yansıtma fırsatı yakalıyor.

Interreg Programları İçin 5 Hazırlık Adımı

  1. İstişarelere katılın: AB Başkanlığı ve program sekreterliklerinin düzenlediği toplantılarda kurumunuzun önceliklerini paylaşın.
  2. Ortak ağınızı şimdiden kurun: Komşu ülkelerdeki belediye, üniversite ve kalkınma kuruluşlarıyla tanışın; geçmiş projelerin ortaklarını keep.eu üzerinden inceleyin.
  3. Proje fikrinizi olgunlaştırın: Sorunu, hedef grubu ve sınır ötesi katma değeri tek sayfada tanımlayın.
  4. Mali kapasitenizi planlayın: Eş finansman payını ve ön finansman ihtiyacını bütçenize önceden yerleştirin.
  5. Kurumsal kapasite oluşturun: Proje yönetimi, satın alma ve raporlama konusunda deneyimli bir ekip belirleyin.

Interreg Başvurularında Sık Yapılan Hatalar

  • Sınır ötesi katma değeri açıklamadan yalnızca yerel bir ihtiyaca odaklanmak.
  • Ortakları son anda bulmak ve rollerini belirsiz bırakmak.
  • Bütçeyi faaliyetlerle ilişkilendirmemek ya da satın alma kurallarını göz ardı etmek.
  • Proje bittikten sonra çıktıların nasıl sürdürüleceğini anlatmamak.
  • Programın uygun bölge kurallarını kontrol etmeden başvuru hazırlamak.

Sık Sorulan Sorular

Şu anda açık bir Interreg çağrısı var mı?

Türkiye’nin katıldığı üç programın 2021-2027 dönemi genel çağrıları tamamlandı. Yeni çağrıların 2028-2034 döneminin programları onaylandıktan sonra açılması bekleniyor. Sınırlı ya da hedefli çağrılar için program sitelerini düzenli takip etmek gerekir.

Kimler başvurabilir?

Uygun bölgelerdeki kamu kurumları, belediyeler, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları ve bazı çağrılarda KOBİ’ler başvurabilir. Her programın uygun bölge ve kurum türü kuralları farklıdır.

Interreg ile Horizon Europe arasındaki fark nedir?

Horizon Europe araştırma ve yenilik projelerini tüm Avrupa ölçeğinde destekler. Interreg programları ise belirli sınır ve havza bölgelerindeki ortak sorunlara odaklanır ve uygulamaya dönük projeleri öne çıkarır. Ayrıntılar için Horizon Europe 2027 rehberimize bakabilirsiniz.

FonBridge Değerlendirmesi

Interreg programları açısından 2027, “başvuru yılı” değil “hazırlık yılı” olacak. Yeni dönemin ilk çağrılarında öne çıkan kurumlar, istişarelere bugün katılan ve ortak ağını şimdiden kuran kurumlar olacak. Karadeniz ve Akdeniz kıyısındaki belediyeler için en kritik adım, komşu ülkelerdeki benzer kurumlarla şimdiden ilişki kurmak.

FonBridge, kurumunuza uygun programları belirlemek, ortak bulmak ve proje fikrinizi yeni dönem önceliklerine göre şekillendirmek için destek sunuyor. Hazırlık sürecinizi birlikte planlamak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.